اگر به دلیل بیرونزدگی دیسک کمر، ماههاست درد پا شما را آزار میدهد و درمانهای غیرجراحی نتیجه ندادهاند، احتمالاً نام «جراحی لیزر دیسک» به گوشتان خورده است. این روش که در متون پزشکی با عنوان PLDD (رفع فشار دیسک به روش پرکوتانئوس با لیزر) شناخته میشود، از دهه ۱۹۸۰ میلادی در دنیا انجام میشود و امروزه یکی از گزینههای شناختهشده درمان کمتهاجمی دیسک کمر است. در این مقاله، این روش را کامل و بیتعارف بررسی میکنیم.
لیزر دیسک چگونه درد را کم میکند؟
منطق پزشکی این روش ساده و جالب است: دیسک از داخل، ساختاری «حبابی و پرآب» دارد که فضای محدودی بین مهرهها اشغال کرده است. در PLDD، جراح با هدایت تصویربرداری، سوزن باریکی را تا مرکز دیسک پیش میبرد و از داخل همان سوزن، فیبر نوری لیزر را جای میگذارد. انرژی لیزر مقدار کوچکی از ماده مرکزی دیسک را تبخیر میکند؛ با کاهش حجم داخلی، فشار داخل دیسک بهطور محسوسی پایین میآید و همان فشاری که ماده دیسک را به سمت ریشه عصبی هُل میداد، کاهش مییابد. نتیجه، کم شدن فشار بر عصب و در نتیجه کاهش درد است؛ همه اینها بدون هیچ برش پوستی.
چه کسانی کاندید مناسب PLDD هستند؟
لیزر دیسک برای همه بیماران مناسب نیست. بهترین کاندیدها این ویژگیها را دارند:
- بیرونزدگی دیسک که هنوز درون کپسول خود محبوس است (کانتِیند) و با امآرآی تأیید شده و با محل درد همخوانی دارد
- درد پا (رادیکولوپاتی) غالب بر کمردرد
- عدم پاسخ کافی به ۶ تا ۱۲ هفته درمان غیرجراحی منظم
- صحت ساختار آنولوس بهاندازهای که ماده ژلهای بهطور کامل جدا نشده باشد
چه کسانی کاندید مناسب نیستند؟
لیزر معمولاً در این شرایط انتخاب نمیشود: فتق کامل و جدا شده قطعه دیسک، تنگی شدید کانال نخاعی، بیثباتی مهرهها (لیستزیس)، علائم سندرم دم اسبی و عفونت فعال. در این موارد روشهایی مانند میکرودیسکتومی یا جراحیهای بازتر مناسبترند؛ مقایسه دقیق این دو روش را در مقاله تفاوت لیزر دیسک و میکرودیسکتومی بخوانید.
مزایا و محدودیتها؛ نگاه صادقانه
مزایای اصلی شامل نبود برش و بخیه، بیحسی موضعی بهجای بیهوشی عمومی، احتمال بستری کوتاه یا سرپاری بودن عمل و بازگشت سریعتر به زندگی عادی است؛ فهرست کامل این مزایا را در مزایای جراحی دیسک با لیزر مرور کردهایم. از سوی دیگر، مانند هر روش درمانی، PLDD محدودیت دارد: انتخاب نادرست بیمار شانس موفقیت را پایین میآورد و عوارض آن هرچند نادر، صفر نیست؛ درباره آن صادقانه در عوارض جراحی لیزر دیسک نوشتهایم. مطالعات مختلف نرخ رضایت بیمارانِ درست انتخابشده را در محدوده ۷۰ تا ۹۰ درصد گزارش کردهاند.
مسیر بعدی چیست؟
تصمیم برای هر نوع درمان، فقط پس از معاینه، بررسی امآرآی اخیر و گفتگوی کامل با پزشک متخصص باید گرفته شود. اگر میخواهید بدانید در روز عمل چه اتفاقی میافتد، مقاله مراحل جراحی دیسک کمر با لیزر و برای آشنایی با روزهای پس از عمل، راهنمای دوره نقاهت بعد از جراحی دیسک با لیزر را مطالعه کنید. پیشنهاد میکنیم مسیر را از ابتدا با مقالات دیسک کمر چیست و درمان غیرجراحی دیسک کمر دنبال کنید تا تصویر کامل برایتان جا بیفتد.