📅 چهارشنبه، ۴ شهریور ۱۴۰۵ ☎ ۰۹۱۲۴۳۳۹۵۵۱

مراحل جراحی دیسک کمر با لیزر؛ از پذیرش تا ترخیص

جراحی با لیزر 📅 🔄 بروزرسانی: 🕐 ۳ دقیقه مطالعه
بازبینی علمی توسط دکتر محمدرضا کاظمی، فوق‌تخصص درد (Pain Medicine)
این محتوا جنبهٔ آموزشی دارد و جایگزین معاینه و تشخیص حضوری پزشک نیست.

یکی از دلایلی که بیماران از جراحی می‌ترسند، ندانستن جزئیات آن است. جراحی دیسک کمر با لیزر از نظر فنی عملی دقیق اما آرام و کوتاه است و شناخت گام‌های آن، بخش زیادی از نگرانی را از بین می‌برد. در ادامه، مسیر کامل از شب قبل از عمل تا لحظه ترخیص را مرور می‌کنیم.

پیش از عمل: آمادگی‌ها

چند روز قبل، آزمایش‌های روتین (آزمایش خون، انعقاد و در صورت نیاز نوار قلب) انجام می‌شود و ام‌آرآی اخیر شما بار دیگر بررسی می‌گردد. شب قبل از عمل، ناشتایی از حدود ۶ ساعت قبل لازم است (طبق دستور مرکز درمانی) و مصرف داروهای رقیق‌کننده خون باید از قبل با پزشک هماهنگ شده باشد. روز عمل، همراه داشته باشید: مدارک شناسایی، سی‌دی یا فایل ام‌آرآی، فهرست داروهای فعلی و لباس راحتی.

ورود به اتاق عمل

پس از پذیرش و راه‌اندازی سرم، به اتاق عمل منتقل می‌شوید. تجهیزات اطرافتان (دستگاه لیزر، دستگاه تصویربرداری C-Arm و مانیتورها) ممکن است در نگاه اول ترسناک به نظر برسند، اما هر کدام نقش ساده‌ای دارند: یکی مسیر سوزن را نشان می‌دهد، دیگری انرژی لیزر را می‌سازد.

مراحل فنی عمل

  • ۱. تعیین نقطه ورود: روی پوست کمر شما با کمک تصویربرداری، محل دقیق دیسک درگیر علامت‌گذاری می‌شود.
  • ۲. بی‌حسی موضعی: پوست و مسیر سوزن با بی‌حسی موضعی بی‌حس می‌شود؛ تنها درد قابل احساس، سوزن بی‌حسی است.
  • ۳. هدایت سوزن تا مرکز دیسک: سوزن باریکی (حدود ۱ تا ۲ میلی‌متر قطر) زیر هدایت مداوم فلوروسکوپی، در مسیر امن بین مفاصل و کنار عصب، تا مرکز دیسک پیش می‌رود.
  • ۴. جای‌گذاری فیبر نوری: پس از تأیید موقعیت صحیح سوزن، فیبر لیزر از داخل آن عبور داده می‌شود.
  • ۵. اعمال انرژی لیزر: انرژی به‌صورت پالس‌های کوتاه و کنترل‌شده به مرکز دیسک داده می‌شود؛ هدف، تبخیر مقدار محاسبه‌شده‌ای از ماده ژله‌ای برای کاهش فشار داخلی دیسک است. در طول این مرحله ممکن است احساس گرمی یا درد خفیف منتشره داشته باشید که به تیم عمل اعلام می‌کنید.
  • ۶. پایان عمل: سوزن خارج می‌شود و محل ورود با یک چسب استریل کوچک پوشانده می‌شود؛ برش و بخیه‌ای وجود ندارد.

بلافاصله پس از عمل

به بخش ریکاوری منتقل می‌شوید، فشار خون و وضعیت عمومی شما پایش می‌شود و پس از استراحت کوتاه، کمک‌شده راه می‌روید. بسیاری از بیماران همان روز مرخص می‌شوند؛ توصیه‌های خروج شامل استراحت نسبی در ۴۸ ساعت اول، پرهیز از رانندگی در همان روز و مصرف داروها طبق دستور است. شرح کامل روزهای پس از عمل را در راهنمای دوره نقاهت بعد از جراحی دیسک با لیزر بخوانید.

چرا این روش این‌قدر کوتاه است؟

پیش از لیزر، برای رسیدن به دیسک باید عضلات کنار می‌شدند و بافت باز می‌شد؛ همین باعث درد و نقاهت طولانی می‌گشت. در PLDD مسیر سوزنی باریک است و ساختارهای سالم دست‌نخورده باقی می‌مانند؛ به همین دلیل درد پس از عمل معمولاً خفیف است و بازگشت به فعالیت سریع‌تر رخ می‌دهد. برای مقایسه این روش با جراحی‌های دیگر، مقاله تفاوت لیزر دیسک و میکرودیسکتومی را ببینید و برای آشنایی با اصل روش، مقاله جراحی دیسک کمر با لیزر را مطالعه کنید. درباره احتمال عوارض نیز صادقانه در عوارض جراحی دیسک کمر با لیزر نوشته‌ایم.

سوالات متداول

آیا حین جراحی لیزر دیسک بیمار بیدار است؟
بله، در بیشتر موارد بیمار در طول عمل بیدار است یا آرام‌بخش سبک دریافت کرده و خواب‌آلود است. بیدار بودن به بیمار اجازه می‌دهد احساسات خود را اعلام کند و به تیم عمل در ایمنی مسیر سوزن کمک می‌کند؛ اگر درد تیز یا غیرقابل تحملی منتشر شود، جراح مسیر را اصلاح می‌کند.
مدت زمان عمل لیزر دیسک چقدر است؟
زمان مؤثر عمل معمولاً ۳۰ تا ۶۰ دقیقه است؛ البته زمان آماده‌سازی، تصویربرداری و ریکاوری را هم در نظر بگیرید، بنابراین حضور در مرکز درمانی چند ساعت طول می‌کشد.
بعد از جراحی لیزر دیسک چه زمانی می‌توان راه رفت؟
معمولاً چند ساعت پس از عمل و پس از پایش اولیه، بیمار کمک‌شده راه می‌رود و در همان روز یا روز بعد ترخیص می‌شود. راه رفتن زودهنگام و مکررِ کوتاه، در واقع بخشی از برنامه درمانی است و به بهبودی کمک می‌کند.
آیا جراحی لیزر دیسک بخیه دارد؟
خیر؛ چون تنها مسیر ورود یک سوزن باریک است، نیازی به بخیه نیست و محل ورود صرفاً با چسب استریل پوشانده می‌شود. رد ضخیم جراحی باز در این روش وجود ندارد و فقط نقطه کوچکی به جا می‌ماند که در بیشتر افراد به‌مرور محو می‌شود.